Κοινοποίηση

Share

Archives

Τα έθιμα του Δωδεκαήμερου

Posted by on

“Τα έθιμα του Δωδεκαήμερου” ήταν ο τίτλος της Χριστουγεννιάτικης γιορτής που παρουσίασε το κλασικό τμήμα του 3ου Νηπιαγωγείου Τριαδίου στις 23/12/2015. Πρόκειται για τη δραματοποίηση ορισμένων εθίμων και παραδόσεων του τόπου μας σχετικών με την περίοδο από την παραμονή των Χριστουγέννων έως και τα Θεοφάνεια.

Τα παιδιά παρουσίασαν το σιγύρισμα του σπιτιού από τις νοικοκυρές, το φίλεμα της βρύσης για να πάρουν το αμίλητο νερό, το ζύμωμα του Χριστόψωμου και των άλλων χριστουγεννιάτικων γλυκών (μελομακάρονα, κουραμπιέδες, δίπλες), το μοίρασμα του Χριστόψωμου από τον νοικοκύρη του σπιτιού σε όλα τα μέλη της οικογένειας, το ψάξιμο στο βουνό για το Χριστόξυλο και το κάψιμό του στο τζάκι, το στόλισμα του καραβιού, το ποδαρικό και το σπάσιμο του ροδιού για καλοτυχία και τέλος τα κάλαντα από διάφορες περιοχές της πατρίδας μας (Μακεδονίας, Ικαρίας, Μωραίτικα, και κλασικά κάλαντα των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς).

Η ενασχόληση των παιδιών με το λαϊκό μας πολιτισμό έχει ανεκτίμητο παιδαγωγικό όφελος καθώς τα παιδιά συνειδητοποιούν την έννοια της παράδοσης και ενισχύουν τους δεσμούς τους με την τοπική κοινωνία στην οποία ανήκουν. Επιπλέον, η λαϊκή έκφραση και δημιουργία, σε όλες της τις μορφές (παραμύθια, μύθοι, θρύλοι, δημοτικά τραγούδια, παροιμίες, χοροί, έργα τέχνης κλπ) διέπεται από ένα συλλογικό χαρακτήρα που οδηγεί στην ανάπτυξη της ομαδικότητας, της συνεργασίας και της συνοχής της ομάδας.

Είναι χρήσιμο και ωφέλιμο να έρχονται σ’ επαφή με το παραδοσιακό στοιχείο γιατί γίνονται οι συνεχιστές των πολιτιστικών αξιών που διαμόρφωσαν τα διακριτικά στοιχεία του λαού μας. Η παράδοση χαρακτηρίζει το ποιοί είμαστε , από που προερχόμαστε , ποιές είναι οι ρίζες μας και αποτελεί προϋπόθεση για την ύπαρξη του πολιτισμού καθώς είναι η αλυσίδα που συνδέει τις γενιές μεταξύ τους.

Ειδικά στη σημερινή εποχή, η οποία χαρακτηρίζεται από την κρίση σε επίπεδο θεσμών και αξιών , τις τεχνολογικές εξελίξεις και την προβολή ξενόφερτων προτύπων από την τηλεόραση, τα παιδιά τείνουν να απομακρυνθούν από τον πολιτισμό και την παράδοση του τόπου τους. Ο ρόλος του σχολείου μεταξύ άλλων είναι να συμβάλει στην διατήρηση της πολιτιστικής μας κληρονομιάς και να διαφυλάξει τα θεμελιώδη γνωρίσματα που διαμόρφωσαν μέσα στους αιώνες τον τρόπο ζωής των νεοελλήνων.

Το νηπιαγωγείο μπορεί να δώσει πολλές ευκαιρίες στα παιδιά να έρθουν σε επαφή με την παράδοση μέσα από τραγούδια, χορούς, δραματοποιήσεις, εκθέσεις έργων τέχνης , κατασκευές από τα ίδια τα παιδιά, δημιουργία λαογραφικής γωνιάς , αναβίωση εθίμων κ.α. Μια πολύ καλή ευκαιρία αποτελούν οι γιορτές, οι οποίες στο νηπιαγωγείο κατέχουν σημαντική θέση και αποβλέπουν στην ολόπλευρη και ισόρροπη ανάπτυξη του νηπίου καθώς και στην ψυχαγωγία του. Ειδικότερα η αναβίωση εθίμων στα πλαίσια μιας γιορτής , δίνει την ευκαιρία στα νήπια να συνδεθούν με τις παραδόσεις , τα ήθη και τα έθιμα του τόπου μας, με βιωματικό τρόπο, με σκοπό να γίνουν αργότερα συνειδητοί συνεχιστές της εθνικής τους κληρονομιάς.

Με αυτό τον τρόπο τα παιδιά προάγουν τη δημιουργικότητα και τη φαντασία τους καθώς τα ενθαρρύνουμε να εκτιμήσουν και να νιώσουν περήφανα για τον τόπο τους, διευρύνουμε τις γνώσεις τους για την κοινότητα από την οποία προέρχονται, οξύνουμε την αντίληψη που έχουν για τον κόσμο γύρω τους, τα βοηθάμε να εξετάσουν λεπτομερώς κάτι που τους είναι οικείο στον τόπο τους και να παρατηρήσουν σε αυτό καινούργια στοιχεία, να κάνουν συγκρίσεις με το σήμερα, να βρουν ομοιότητες και διαφορές , να απαντήσουν στο πώς και στο γιατί , να κριτικάρουν, να δώσουν εξηγήσεις για την χρήση και τη χρησιμότητα κάποιων αντικειμένων ή καταστάσεων και την αναγκαιότητα της εξέλιξης με το πέρασμα των χρόνων και αναπτύσσουμε την αισθητική τους παιδεία .

Το σχολείο είναι το όχημα που θα μεταφέρει τα παιδιά στο παρελθόν με βιωματικό τρόπο, για να μάθουν, να ανακαλύψουν, να κατανοήσουν και στη συνέχεια έχοντας την παράδοση, τα ήθη και τα έθιμα του τόπου μας ως πηγή γνώσεων , αρχών και αξιών να δημιουργήσουν μια σωστή πορεία στο μέλλον. Με αυτή την έννοια αξίζουν συγχαρητήρια στα παιδιά που ανταποκρίθηκαν πλήρως σε όλα τα επίπεδα και κουράστηκαν για τη συγκεκριμένη γιορτή , αλλά θεωρώ ότι το όφελος είναι πολύ μεγαλύτερο και άξιζε τον κόπο !

Καραβασίλη Μαρία
Νηπιαγωγός

K234_004
K234_007
K234_013
K234_030

Λύρες της στεριάς …

Posted by on

Στις 20 του Νοέμβρη 2015 στο Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης έλαβε χώρα μια εκδήλωση που διοργάνωσε ο Χ.Ο.Θ. με τίτλο «Λύρες τις στεριάς και της θάλασσας – μια δοξαριά Ελλάδα». Επτά λυράρηδες που αντιπροσώπευαν όλη την Παράδοση της Ελλάδας. χορευτές επιδέξιοι, χρώματα ζεστά σαν τις καρδιές των Ελλήνων. Μας καθήλωσαν για 2,5 ώρες. Πέρασε από μπροστά μας όλη η Ελληνική Παράδοση με μουσικές, χορευτές, φωτογραφίες μορφών με χαραγμένη στο πρόσωπό τους την ταλαιπωρία αλλά και την πεποίθηση για αυτό που κάνανε. Την μεταφορά δηλαδή στον χρόνο, του ήθους και των εθίμων του τόπου τους. Οι αφηγητές συμπλήρωναν με τα κείμενα τους γλαφυρά τις ιστορίες και τις συνήθειες αυτών των ανθρώπων.

Το σκηνικό εκπληκτικό, με μια ελιά και μια μουριά (δέντρα που κατασκευάζουν τις λύρες) να δεσπόζουν σημειολογικά. Τα τραπέζια έτοιμα να δεχτούν την ομήγυρη για γαστρονομικές μοναδικές εμπειρίες του λαδιού, του κρασιού, της τσικουδιάς, των βοτάνων, των καρπών αυτής της ευλογημένης γης. Μας μετέφεραν νοερά σε μια ατμόσφαιρα Παραδοσιακού Ελληνικού αυθεντικού γλεντιού και πανήγυρης.

Η λύρα της Θράκης, της Μακεδονίας, του Πόντου, της Καππαδοκίας, των νησιών και της Κρήτης άλλοτε κελαηδούσαν σαν τα αηδόνια και άλλοτε κλαίγανε σαν μοιρολόι. Οι μελωδίες σε μετέφεραν σε έναν άγνωστο χωροχρόνο αλλά συγχρόνως και τόσο γνωστό. Οι στίχοι περιέγραφαν κάθε φορά μια ιστορία. Μια αληθινή ιστορία πόνου, έρωτα, χαμού, αλλά και χαράς και ελπίδας. Οι χορευτές με τις χορευτικές κινήσεις τους ‘’έγραφαν’’ στη γη αυτό που ήθελε να πει η ψυχή τους. Φανταχτερές φορεσιές, ιδιόρρυθμες, μοναδικές σαν τους χαρακτήρες των ανθρώπων που της φορούσαν στις χαρές αλλά και στις λύπες. Στους γάμους αλλά και στις κηδείες.

Ένα μεγάλο ευχαριστώ στους ανθρώπους που διοργάνωσαν αυτή τη εκδήλωση. Μας μετέφεραν στο παρελθόν συνδέοντας το παρόν και το μέλλον της Παράδοσης. Ο Θεός να τους έχει γερούς για να συνεχίσουν αυτό το έργο.

Γεώργιος Φρεγγίδης